naar homepage

       Hettinga Stichting

 
stichting
fietsroutes
  Balk
  Blauwhuis
  Bolsward
  De Eese-Steggerda
  Franeker
  Heeg
  Langweer
  Marssum
  Sneek
  Workum
  Woudsend
 

Fietsroute Oranjewoud 24 km / evt. ± 34 km - 2015

Ra= rechtsaf / rd=rechtdoor / la=linksaf / ri=richting / kn=knooppunt / (k)m=(kilo)meter / pa=paddenstoel

Start bij hotel Tjaarda: Oranjewoud Koningin Julianaweg 98
In 1834 werd hotel ‘Heidewoud’ door Johan Meijer gesticht. Vanaf 1877 zwaaide de familie Tjaarda er de scepter. Tot op de dag van vandaag hield één hotel stand in Oranjewoud: Golden Tulip Tjaarda Oranjewoud. Vanaf 1998 is Tjitte de Wolff (kleinzoon van Tjitte de Wolff en Alida Galama uit Blauwhuis) er directeur.
Oranjewoud dankt zijn naam aan de prinses van Oranje, Albertine Agnes (1634-1696), dochter van de bekende Hollandse stadhouder Frederik Hendrik. Zij trouwde met de Friese stadhouder Willem Frederik en woonde op het stadhouderlijk hof in Leeuwarden. Toen ze weduwe werd, kreeg ze behoefte aan een buitenverblijf, zoals in die tijd mode was. Albertine Agnes kocht in ’t Wold (zoals Oranjewoud toen bekend stond) een bestaand landhuis en enkele boerderijen. Daarna liet zij lange lanen, singels en tuinen aanleggen. Hiermee legde zij de basis voor een vorstelijk landgoed.

De schimpnaam voor mensen uit Oranjewoud is: de Blêdeklauwer (zie laatste foto)

Oranjewoud 01

Vanuit Tjaarda fietsen we via de Albertine Agnesweg naar nr. 1 (langs landgoed Princenhof). Na 600 m ra Lindelaan ri kn 77.

1) Oranjewoud Lindelaan 1 (Landgoed Oranjewoud): Albertine Agnes van Nassau, prinses van Oranje (weduwe van Willem Frederik van Nassau-Dietz), kocht hier in 1676 het landgoed Sickingastate en 3 boerderijen. Ze liet er lanen, singels en tuinen naar Frans voorbeeld aanleggen en noemde het buitenverblijf ‘’Oranjewoud’’. Tot 1747 werd het landhuis regelmatig door de stadhouders familie bezocht.

Het huidige huis op Landgoed Oranjewoud werd gebouwd rond 1830. Vanaf 1910 wordt Oranjewoud bewoond door Charles van Limburg Stirum, die getrouwd is met Maria de Block van Scheltinga. Hij is militair, maar verlaat de dienst om zich te wijden aan het beheer van Oranjewoud. Zijn gezondheid is slecht, en hij overlijdt in 1931 op 54 jarige leeftijd. Na het overlijden van zijn echtgenote Maria in 1942 komt het landgoed door vererving terecht bij Martinus de Blocq van Scheltinga (1900-1961). Martinus was sinds 1926 getrouwd met Cecilia Johanna gravin van Limburg Stirum. Rond 1953 verwoestte een brand in het koetshuis een groot deel van zijn collectie arrensleden. Dat zelfde jaar overlijdt zijn echtgenote. Hij verkoopt Oranjewoud en gaat met zijn tweede echtgenote, Nicoline Anna (Nina) Philipse (1907) op een kleiner buiten wonen, Princenhof genaamd, we fietsen er zojuist langs. Later verhuizen ze naar Grandvaux bij Lausanne, waar hij in 1961 overlijdt.
Uiteindelijk kwam Oranjewoud in handen van de Friesland Bank (Stichting FB Oranjewoud).

Oranjewoud 02

Tot het gebied van Landgoed Oranjewoud hoorde ook de Overtuin, het park dat door Albertine Agnes van Nassau in barokstijl werd aangelegd (andere kant van de weg). Door nieuwe eigenaren veranderde het in de landschapsstijl. De Overtuin is sinds 1953 eigendom van gemeente Heerenveen en is voor wandelaars vrij toegankelijk. De toegang bevindt zich aan de Lindelaan.

2) Oranjewoud Marijke Muoiwei 8: Oranjestein is de voormalige rentmeester woning van het landgoed Oranjewoud van de Friese Nassaus. In 1820 werd de woning gekocht door de koopman Pieter Cats, die het huis ingrijpend liet verbouwen. Spoedig daarna werd bij het huis een landschapspark aangelegd door de tuinarchitect Lucas Pieters Roodbaard (1782-1851). Roodbaard introduceerde in Nederland een nieuwe stijl van parkaanleg. Hij brak met de traditie van de aanleg van rechtlijnige, mathematische geconstrueerde tuinen. De tuinen en parken van Roodbaard worden gekenmerkt door het gebruik van slingerpaden en niervormige vijvers in een geaccidenteerd terrein.

De schoonzoon van Pieter Cats, Johannes Bieruma Oosting, diens zoon Jan en kleinzoon Johan breidden het park verder uit. Ook de woning werd enige keren ingrijpend verbouwd. De huidige eigenaar, de familie De Beaufort-Van Sminia, bewoont het landgoed in de zomermaanden. Ook in 2007vond er weer een omvangrijke renovatie van de woning plaats.

Oranjewoud 03

Bij de Lindelaan dus ra en aan het eind (300 m) bij brug la de Van Limburg Stirumweg in fietsen. Hier kunnen we de route 2.5 km inkorten, ga dan naar nummer 4.

Oranjewoud 04 Oranjewoud 05

3) Richting het Museum Belvédère (Oranje Nassaulaan 12)waar we via de Woudsterweg omheen fietsen. Na 700 m bij brug la (Het dorp De Knipe ligt in de verte, te herkennen aan het witte kerkje). Op de 2e brug is Museum Belvédère goed te zien, zie foto) om daarna la te gaan. (Je mag hier eigenlijk niet fietsen maar het bordje dat dat aangeeft is wel erg klein.) Via de bijzondere Belvédère of Chinese toren van het landgoed Oranjewoud aan de linkerkant van de weg kom je na 1 km weer op de Lindelaan uit. La richting brug en verder gaan met nummer 4.

4) Bij brug la en daarna na 60 m ra de Marijke Muoiwei volgen. De Marijke Muoiwei viel tot 1922 onder Mildam, daarna onder Oranjewoud.

5) Oranjewoud (Brongerga) Marijke Muoiwei 9: hier woonden van 1960 tot 1974 Hendrik Kramer en Trijntje Agricola (ouders van de bekende schaatser Yep Kramer en grootvader van de nog bekendere Sven Kramer). Nu woont hun zoon Tjits er (zie linker foto).

Oranjewoud 06 Oranjewoud 07

6) Oranjewoud (Brongerga) Marijke Muoiwei 18:
(rechterfoto). Hier woonden van 1986 tot 1996 de uit Blauwhuis komende Jan Landman (1927-2002) en Trees Galama. Jan was een achterkleinzoon van Watze Jans Wiersma en Lysbeth Reins Hettinga. De boerderij draagt de naam Carolina Burcht en is van 1882.

7) Oranjewoud (Brongerga) Marijke Muoiwei: begraafplaats met klokkenstoel (13e eeuw) en grafkelder van de families van Limburg Stirum en De Blocq van Scheltinga.

Oranjewoud 08

Voorbij de begraafplaats bij de bocht naar rechts het 2e fietspad la ri kn 99 via De Fuotpaden. Na 600 m links is een grondwatermeter links van de weg. Na nog eens 600 m ra Jan Jonkmanweg en na ruim 300 m la het Imke Klaverpad volgen (rd gaat naar Katlijk).

8) Imke Klaver (1880-1967) was een bekende veenarbeider, afkomstig van Bontebok. Hij bekleedde diverse bestuursfuncties, meestal plaatselijke, maar van de landelijke Federatie van Land-, Tuin- en Veenarbeiders was hij enige jaren secretaris. Schreef het boek "Herinneringen van een Friese landarbeider".

9) Bontebok Dominee Veenweg 217: vlakbij gelegen maar we komen er niet langs: hier woonden Bartele van der Meer (1928-2011) en Elisabeth van der Meer-Hettinga (1932-)

Aan het einde van het Imke Klaverpad ra Hogeveenseweg. In Katlijk bij bordje Bontebok (op kruising) la, Bospad. Bij T-sprong Bospad blijven volgen (kn 97) tot je na bijna 2 km bij de kerk (zie foto) aan de Schoterlandseweg in Nieuwehorne aankomt.
Let op het drukke verkeer.
Hier la en na 800 m (voorbij de begraafplaats van Nieuwehorne) aan de rechterkant van de weg restaurant ‘’De Gouden Hoanne’’, een goed rustpunt.
Of ra ri Katlijk (nr. 12) om de route met 6 km in te korten.

Oranjewoud 09 Oranjewoud 10

10) Nieuwehorne Schoterlandseweg 104: restaurant ‘’De Gouden Hoanne’’. (Tel.nr.: 0513 - 84 48 68 of 06 – 55 29 68 33 --- zie foto).

Onze weg vervolgend na ongeveer een 1.6 km ra de Jan K. Bosmalaan in en na 700 m rd de Buitenweg oversteken en het grindpad op (ra kan ook en is iets korter). Na 400 m ra via de Siebe Annes weg ri de kleine Kiekenberg.

Oranjewoud 11 Oranjewoud 12

Bij deze Kiekenberg is vlakbij het vennetje een bommengat dat herinnert aan een Lancastercrash uit de 2e wereldoorlog. Iets verderop komen we een monument tegen. Verdergaand op de Buitenweg la en na 100 m zijn we bij dat monument.

11) Nieuwehorne Buitenweg: Lancaster monument: herinnert aan een Lancastercrash uit de 2e wereldoorlog van 13-09-1942. Het vliegtuig met een bom van 2000 kg aan boord was op weg naar Bremen maar werd door de Duitsers neergeschoten. De 7 bemanningsleden werden te Nieuwehorne begraven.

Oranjewoud 13

Verdergaand kun je na 700 m ra de Pastorielaan in om weer bij de kerk van Nieuwehorne uit te komen. Wij gaan echter rd om via een schelpenpad na ongeveer 1 km ra te gaan (weg/bocht naar rechts volgen). Bij Schoterlandseweg de weg oversteken en dan la.  Na 900 m aan linkerkant van de weg is het infocentrum van It Fryske Gea over het 440 ha grote natuurgebied ‘’Ketliker Skar’’ bij Katlijk.

12)Katlijk: Bij Houtlaan rd en daarna bij de Breedsingel ra. Bij het beeld ‘’De Raaptepper’’ rd langs de Thomaskerk en klokkenstoel van Katlijk. Een raaptepper is iemand die rapen uit de grond trekt. Het is de bijnaam voor iemand uit Katlijk.

Oranjewoud 14 Oranjewoud 15

Oranjewoud 16

13) Katlijk Thomaskerk met klokkenstoel: de huidige kerk zonder toren is van 1525, de rondboogvensters zijn echter van later (18e eeuw). De dubbele klokkenstoel met zadeldak is in 1930 vernieuwd en in 1978 gerestaureerd, de klokken worden geluid voor het aankondigen van kerkdiensten en ook voor het Sint-Thomasluiden. Het Sint Thomasluiden is een traditie die er in bestaat dat tussen 21 december (de geboortedag van Thomas Becket) en31 december klokken worden geluid. Door het luiden van de klokken zouden de kwade geesten, die de dagen doen korten, verdreven worden.

We vervolgen onze weg rd via de Kerklaan en komen dan bij de straat met de naam Weversbuurt. Na een tijdje begint aan de linkerkant de Yntzelaan. Aan deze weg bevindt zich de bekende tuin van Louis le Roy.

Oranjewoud 17 Oranjewoud 18

14) Mildam Yntzelaan: Louis G. le Roy (Amsterdam, 31 oktober 1924– Oranjewoud, 15 juli 2012) was een beeldend kunstenaar, tuinarchitect, schrijver en leraar tekenen. Hij is bekend van de Ecokathedraal die hij bouwde in Mildam(bij Heerenveen). Centraal in zijn ideeën staat dat de mens de natuur niet moet beheersen maar met haar samen dient te werken. Met de gemeente Heerenveen werd de afspraak gemaakt dat puin van de gemeente op zijn land te Mildam zou worden gebracht. De stenen worden los gestapeld en dus niet gemetseld zodat dieren en planten de tussenruimtes kunnen gebruiken om te groeien en nestjes in te maken.  Er wordt zonder plan gewerkt, dus geen tekeningen vooraf hoe het gebied zich zal ontwikkelen. Met de gemeente Heerenveen is in 2005 een intentieverklaring voor 100 jaar ondertekend om dit gebied op ecokathedrale wijze te ontwikkelen. Stichting Tijd is opgericht om het bouwen aan de ecokathedraal en het uitdragen van de ideeën in deze tijd voort te zetten.

Vanaf de Yntzelaan is het nog ongeveer 300 m tot de uitkijktoren Belvédère.

15) Oranjewoud Bieruma Oostingweg Belvédère: (betekent mooi uitzicht). Andreas Willem Tjaarda liet in 1917 op de ‘Berg van Brongerga’, een klein heuveltje van bijna tien meter hoog, een houten uitkijktoren bouwen. Later werd dit gebied ‘Tjaarda’s Bos’ genoemd. In 1924werd deze constructie wegens bouwvalligheid vervangen door een toren van gewapend beton. Deze werd vervaardigd door de firma Boltje en Buwalda uit Heerenveen. Ook deze toren raakte in verval, maar in plaats van sloop werd de belvedère na zeventig jaar gerestaureerd. De achtkante uitkijktoren heeft negen trappen van twaalf treden en een hoogte van achttien meter. Met de hoogte van het heuveltje erbij opgeteld is de ooghoogte van een persoon op de toren bijna dertig meter boven het maaiveld. De naam ‘Belvédère’ werd ook gegeven aan Museum ‘Belvédère’.

Oranjewoud 19 Oranjewoud 20 Oranjewoud 21

Via de Bieruma Oostingweg (rd) komen we terug bij hotel Tjaarda.

Oranjewoud 22

Oranjewoud 23

Siepie, Tjebbe en Mewis: bedankt voor jullie hulp!

Bron en adres voor correcties en/of aanvullingen mbt deze fietsroute:

Maikel Galama, Dwarsnoard 3, 8711 AP Workum
E-mail: maikelgalama@hotmail.com
Telefoon: 0515 - 85.79.22

  terug naar boven

 

 

 

© Hettinga Stichting website d.d. 5 nov.2006.
Niets van deze website mag worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt worden door middel van druk, fotokopie, microfilm, geluidsband, elektronisch of op welke wijze dan ook en evenmin in retrieval system worden opgeslagen zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de Hettinga Stichting.